Vitamines en mineralen

Vitamines en mineralen. 

Vitamines zijn goed voor de gezondheid, dat weten we allemaal. Vitamines zijn voedingsstoffen die geen energie leveren, maar wel belangrijk zijn. Er zijn in totaal 13 stoffen met de naam vitamine. Van andere stoffen is nog niet genoeg aangetoond dat zij een vitamine werking hebben of dat zij essentieel zijn voor het lichaam. Dit gaat dan om bijvoorbeeld bioactieve stoffen die van nature voorkomen in de voeding. Zij hebben wel degelijk een belangrijke functie in het lichaam, maar deze functies zouden ook vervult kunnen worden door andere stoffen. Vandaar dat zij als niet-essentieel worden gezien.

Vitamines zijn onder te verdelen in vet oplosbaar (A,D,E,K) en in water oplosbaar (C en de B vitamines). Het lichaam heeft maar zeer kleine hoeveelheden vitamines nodig. Het gaat slechts om enkele microgrammen tot tientallen milligrammen. Toch zijn alle vitamines onmisbaar. Een gebrek aan 1 enkele vitamine, beïnvloed al de gezonde werking van het lichaam en kan ziektes zoals bijvoorbeeld bloedarmoede (vitamine B12 tekort), scheurbuik (vitamine C tekort) of botontkalking (vitamine D tekort) veroorzaken.

Vitamines zijn stoffen die in verschillende hoeveelheden en samenstellingen voorkomen in onze voeding.

  • Dierlijke producten zoals vlees, zuivel, eidooier en vis bevatten vitamine A. Vooral lever is rijk aan vitamine A,
  • Groente en fruit bevatten vaak vitamine C,
  • Plantaardige oliën, noten en zaden bevatten vitamine E,
  • Vette vis bevat vitamine D,
  • Zuivel bevat vitamine B2 en B12,
  • Volkoren graanproducten bevatten vitamine B1, B3, B5, B6,
  • Eieren bevatten o.a. vitamine A, B8, B12 en D
  • Vooral groene bladgroentes als spinazie, sla en andijvie en broccoli bevatten vitamine B11,
  • Vitamine K kan door het lichaam zelf gemaakt worden door de bacteriën in de dikke darm. Echter wordt het ook uit voeding gehaald. Het zit in veel groenten en fruit, zuivelproducten, granen, ei en vlees.

Zoals je kunt zien bevatten veel producten meerdere vitamines. Er bestaat geen enkel product die alle vitamines bevat en daarom is het ook belangrijk om zo veel mogelijk te variëren met voeding. Wie gezond is en verder gezond en gevarieerd eet, krijgt van alle vitamines voldoende binnen. Het nemen van extra vitamine supplementen is dan ook (meestal) niet nodig, omdat dit geen extra gezondheidsvoordeel oplevert. Een arts kan aan bloedwaardes zien of iemand een aanvulling nodig heeft of niet.

Tekorten komen in ons land bijna niet voor, met uitzondering van vitamine B12 bij mensen die geen dierlijke producten nemen, vitamine B11 bij zwangere vrouwen en vitamine D bij ouderen, mensen met een donkere huidskleur of mensen die weinig buiten komen. Een teveel aan sommige vitamines kan zelfs schadelijk zijn voor de gezondheid. Dit kan alleen door het langdurig slikken van supplementen of bij het eten abnormale hoeveelheden van bepaalde voeding, zoals bij vitamine A als men teveel lever(producten) eet.

Mineralen zijn, net als vitamines, stoffen die in kleine hoeveelheden voorkomen in eten en drinken. Het gaat slechts om enkele grammen van een bepaalde stof die we nodig hebben per dag. Ze zijn onmisbaar voor een goede gezondheid en een normale groei en ontwikkeling. Alle natuurlijke voedingsmiddelen bevatten naast vitamines, ook mineralen. Deze komen voor in verschillende verhoudingen en hoeveelheden. Net als vitamines leveren mineralen geen energie.

Een tekort aan mineralen komt in Nederland bijna niet voor. Via onze voeding krijgen we voldoende mineralen binnen. Soms hebben sommige mensen meer behoefte aan een bepaald mineraal, zoals bijvoorbeeld ijzer bij mensen die geen dierlijke producten eten of bij vrouwen die veel bloed verliezen tijdens de menstruatie. Ook mensen die langdurig medicijnen nemen, kunnen extra behoefte hebben aan mineralen. Sommige medicijnen kunnen de opname van bepaalde stoffen uit de voeding tegenwerken. Maar als men gezond is en voldoende en gevarieerd eet, zijn aanvullingen niet nodig.

Ook kan er een teveel aan mineralen ingenomen worden. In sommige gevallen kan dit zelfs schadelijk zijn voor de gezondheid. Een goed voorbeeld is natrium uit zout. Veel mensen eten te veel zout wat er voor zorgt dat het natrium balans in het bloed verstoort raakt en waardoor een te hoge bloeddruk kan ontstaan. Ook teveel magnesium is schadelijk voor de gezondheid. Dit kan echter alleen ontstaan als men langdurig veel supplementen neemt die een hoge dosering magnesium bevatten.

Spoorelementen zijn ook mineralen stoffen, maar hiervan heeft het lichaam slechts zeer kleine hoeveelheden nodig. Het gaat dan om milligrammen of zelfs microgrammen. Net als vitamines en gewone mineralen hebben zij een belangrijke functie in het goed laten functioneren van het lichaam.

Het ene product bevat meer en andere vitamines en mineralen dan de ander. Als men gezond en gevarieerd eet, is de kans op een tekort of te veel zeer klein. Eet zoveel mogelijk natuurlijke producten. Deze zijn rijk aan allerlei essentiële voedingsstoffen waaronder ook de vitamines en mineralen.